کتاب مجربات شیخ مختار یکی از نسخه های خطی به زبان عربی است که توسط شیخ مختار تدوین شده است. این اثر که در ۳۰ صفحه نگارش یافته، شامل مجموعه ای از دستورالعمل های کاربردی در ابواب مختلف علوم غریبه است. این نسخه با خط تحریری نوشته شده و کاتب برای تفکیک عناوین و جداول از متن اصلی، از دو رنگ مرکب مشکی و قرمز بهره برده است. کیفیت اسکن این نسخه مناسب است و برای کسانی که با متون کهن و زبان عربی آشنایی دارند، خوانش آن ممکن است. درباره تاریخ دقیق کتابت این نسخه یا کاتب آن در متن اصلی اطلاعاتی درج نشده است و بررسی قدمت آن نیازمند نسخه شناسی دقیق تر است.
بررسی اقلام و خطوط کهن در نسخه
یکی از بخش های اصلی این نسخه، آموزش اقسام اقلام و خطوط کهن است که در گذشته برای نوشتن تعویذات استفاده می شده است. مؤلف در این بخش به معرفی و رسم اشکال حروف در اقلامی مانند مرمانی، مغربی، یونانی و هندی پرداخته است. شناخت این اقلام برای کسانی که قصد مطالعه یا بررسی تعویذات خطی قدیمی را دارند اهمیت دارد، چرا که بخشی از دستورات با همین خطوط رمزنگاری شده اند. دقت در رسم اشکال حروف در این بخش از کتاب، مبنای درک سایر بخش های نسخه است.
علاوه بر بررسی خطوط کهن، مباحث دیگری نیز در کتاب مطرح شده است که شامل موارد زیر می شود:
- آموزش اقسام اقلام و حروف کهن شامل خطوط مرمانی، مغربی، یونانی و هندی
- دستورات مربوط به جلب محبت و تسخیر قلوب
- فواید و نسخه های کاربردی برای قضاء حوائج و برآورده شدن خواسته ها
- باب موانع الکنوز و روش های ابطال موانع و عمارات مربوط به دفینه ها
دستورات و مباحث تکمیلی در کتاب
بخش دیگری از مجربات شیخ مختار به نسخه های مربوط به جلب محبت اختصاص یافته است که در آن جداول و اشکال متعددی با رسم الخط عربی به چشم می خورد. در مبحث قضاء حوائج نیز دستورالعمل هایی برای برآورده شدن حاجات آورده شده که با استفاده از ادعیه و جداول تنظیم شده اند. در انتهای نسخه، بابی با عنوان موانع الکنوز قرار دارد که به بررسی روش های ابطال موانع و عمارات دفینه ها می پردازد. در علوم غریبه، موانع دفینه به رصدها یا موانعی گفته می شود که مانع از دسترسی به اموال مدفون می شده اند و این بخش از کتاب، نسخه هایی برای خنثی کردن این موانع ارائه داده است. مطالعه این کتاب به کسانی که در حوزه نسخه شناسی و خطوط کهن فعالیت می کنند، توصیه می شود. این اثر به عنوان یک منبع برای بررسی روش های نگارش و دستورات قدیمی می تواند مورد توجه قرار گیرد.
برای مطالعه این کتاب، آشنایی کامل با زبان عربی و رسم الخط تحریری متون خطی ضروری است و خواندن بخش های مربوط به اقلام کهن نیازمند دقت در رسم اشکال حروف می باشد.
